Yazı Hariç
Yazı Hariç
Podfresh: Caner Almaz
Merhaba, ben Caner. Yeni bir roman yazıyorum ve bu romanı yazarken deneyimlerimi paylaşmaya çalışıyorum. Hazırlayacağım bölümlerde kendi yazma serüvenimi sizlerle paylaşırken, okuduklarım, dinlediklerim ve izlediklerim ekseninde bir yolculuğa çıkacağız. Ayrıca konuk edeceğim yazar dostlarımla onların yazma serüvenlerini de dinleyecek ve yazma eylemi üzerine beraberce düşüneceğiz. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]
#21 - Konuk: ChatGPT: Okumak, yazmak ve yazarlık üzerine bir hasbihal - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Bu bölümde bir konuğum var, bu konuk biraz sıra dışı bir konuk. Geçtiğimiz ay, yani 2022 yılının aralık ayında son sürümü yayına alınan ChatGPT ile edebiyat, yazarlık, yazma süreçleri üzerine bir sohbet gerçekleştirdim. ChatGPT nedir? Chatgpt sorduğunuz sorulara database'i üzerinden mantıklı cevaplar verebilen bir araç. chat.openai.com/chat üzerinden ulaşabiliyorsunuz ve dilediğiniz her konu hakkında bu robotla sohbet edebiliyorsunuz. Benzerlerinden farkı sohbetinizin gidişatı ve önceki sorularınızı temellendirerek mantıklı, bağlam dahilinde ve ummadığınız cevapları size sunabiliyor. Açıkçası ben etkilendim. Biraz kurcaladıktan sonra podcast için bir sohbet gerçekleştirdim. Burada konuştuğumuz konuları sordum ve bir yapay zekanın edebiyat ve yazmak üzerine düşüncelerini toparladım. Baştan söyleyeyim: Sohbet uzadıkça uzadık, ben kendimi kaptırmış bulundum. Konu oradan oraya oradan buraya döndü. Ben bu sohbeti derleyip size bir özetini aktaracağım. Detaylı cevaplarını ise caneralmaz.com’a yükleyeceğim. Bölüm akışı / Sorular: (0:35 ) Nedir bu ChatGPT? (2:35) Edebiyat podcastleri hakkında ne düşünüyorsun? (3:30) Neden okuruz, neden yazarız? (4:30) Roman yazmak isteyen bir yazar, kendini bu sürece nasıl hazırlamalıdır? (6:10) Kendini yazarlık konusunda geliştirmek isteyen insanlara neler önerirsin? (8:50) Türkiye'de yazarlık mesleğinin saygınlığı konusundaki fikirlerin nelerdir? (10:55) Biraz sıkıştırayım istedim, öykü mü roman mı, diye sordum. (12:45) Peki yazar olmak isteyen birisi öyküyle mi başlamalı ya da roman mı yazmalıdır? (15:20) Bir roman karakterini mükemmel kılmak için yazarı onu nasıl yaratmalıdır? (17:45) Bir önceki soruma vermiş olduğun beşinci yanıtta karakterin açık bir amacı olması gerektiğini söyledin. Amacı olmayan bir karakter yaratmak da yazarın bir karakter yaratma konusunda seçmiş olduğu yöntemlerden birisi olamaz mı? (19:25) Bir romanın ilk cümlesi nasıl olmalıdır? Örnekler: "Babasının cesedi odanın ortasında yatarken, ona nasıl olduğunu sormak aklına bile gelmemişti" "O gün, hayatımı değiştirecek bir karar vermek zorunda kaldım" "O sabah, yürürken yolun kenarındaki bir kutuya rastladım ve içindekiler hayatımı değiştirdi" (24:35) Peki hangi anlatıcı dili şeçilmelidir? (26:40) Bir yazar, karakterinin diyaloglarını nasıl yazmalıdır? (29:05) Yazar tıkanması hakkında neler düşünüyorsun? Yazma hevesini kaybeden ya da yazacak konu bulamayan bir yazara tavsiyelerin nelerdir? (30:35) Bir yazar Türkiye'de kitaplarının daha çok okunması için ne yapmalıdır? (33:50) Sence Türkiye'deki en önemli edebiyat olayı nedir? * Hazırlayan: Caner Almaz https://caneralmaz.com/
Jan 26, 2023
37 min
20 - Yıl dökümü - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 20. bölümünde geçtiğimiz yılın bir dökümünü yapıyoruz. Bölüm Akışı: (1:10) Coşkuyu kaybetmek (1:40) Yeni eski bir haber: Duvarlar (2:35) İstifayla başlayan bir yıl: 2022 - Neler oldu? (7:55) Gana halkına sevgiler: İstatistiklerle Yazı Hariç? (11:00) Okuduğum, sevdiğim ve önerdiğim kitaplar Sevgi Soysal - Yenişehir'de Bir Öğle Vakti Oya Baydar - Sıcak Külleri Kaldı Domenico Starnone - Şaka Claire Keegan - Emanet Çocuk Devrim Koçak - Nergis Hanım Hakkında Bazı Şeyler Fatma Nur Kaptanoğlu - Ateşten Atlamak Melih Cevdet Anday - İsa'nın Güncesi Orhan Pamuk - Kırmızı Saçlı Kadın Başak Baysallı - Sarkaç (İnceleme için tık tık...) Arlin Çiçekçi - Servi Nine ve Üç Güzeller (İnceleme için tık tık...) * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Jan 12, 2023
18 min
#19 - Konuk: Müge Koçak - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Bu bölümde bir konuğum var. İlk öykü kitabı Yankı, 2020 Aralık'ta Can Yayınları tarafından yayımlanan yazar Müge Koçak ile sohbet edeceğiz. Müge Koçak kimdir? İlk yazılarını Yaşam Dersleri adlı internet sitesinde yayımladı. Bu sitede uzun süre editörlük ve yazarlık yaptı; öykü, çeviri, röportaj, inceleme türlerinde yazılar kaleme aldı. Kayıp Rıhtım/Öykü Seçkisi, Lemur, Edebiyat Haber, Hayal-Et, Kil-tablet, Kurgusal.net, Yazarevi Öykü Seçkisi, Trendeki Yabancı gibi platformlarda yayımlanmış öyküleri var. Dokuz arkadaşıyla hazırladığı “Zaman” adlı fankitte bir öyküsüyle yer aldı. Yazar Evi Özel Koleksiyonu’nun hazırladığı Edebiyatist yayınevi tarafından yayımlanan “Düş Tıkırtıları” öykü seçkisine bir öyküsüyle katkıda bulundu. 12 öyküden oluşan ilk öykü kitabı "Yankı" Aralık 2020'de Can Yayınları tarafından yayımladı. 2022 yılında İthaki Yayınları tarafından yayımlanan “Tüm Panayırların Heyulası: Kayıp Rıhtım Öykü Antolojisi” kitabında bir öyküsüyle yer aldı. * Bölüm akışı / Sorular: (1:55) 1. Zor bir soruyla başlayalım. Seni hiç tanımayan birisine kendini nasıl tanıtırsın? Kimdir Müge Koçak, ne yapar? (9:45) 2. Nasıl ve neden yazmaya başladın? Bu yolculuğa çıktığın için kendini hiç pişman ya da hayal kırıklığına uğramış hissettin mi? Bugüne kadar yazdıkların sana neler hissettiriyor? (22:00) 3. İlk öykü kitabın Yankı çıkalı neredeyse iki yıl olacak. (Favori öyküm Duman) Öykülerin yazılma hikâyesini, karakterlerinin doğuşunu bizlere biraz anlatmak ister misin? Hâlâ görüştüğün bir karakterin var mı? (32:50) 4. Şiddet, adalet noksanlığı, aç gözlülük, sahte kimlikler, benlik arayışı... Daha pek çok odak noktası ve temel tema bulabiliriz öykülerinde. Ancak ben biri üzerinde durmak istiyorum daha çok: Öykülerinin neredeyse çoğunda örtük ya da açık bir fiziksel veya psikolojik şiddet kullanımı söz konusu diyebiliriz sanırım, en azından ben böyle düşünüyorum. Yaşadığımız toplum sanat eserlerini ne denli biçimlendirir sence? Olayları ve yaşananları kullanma eşiği ne olmalı? (42:20) 6. Bir ilk kitabın yorucu ve stresli yolculuğunda yolun başında olanlara tavsiyelerin neler? (48:10) 7. Yeni kitabının da bitmek üzere olduğunu (ya da bitirdiğini) sosyal medyada bir paylaşımında gördüm. Biraz yeni kitaba dair çalışmalarından bahsetmek ister misin? Ne kadar sürede yazdın? (50:55) 8. Yazmaya dair alışkanlıkların, ritüellerin var mı? (1:00:20) 9. Matbu kitap mı, elektronik okuyucu mu, yoksa sesli kitap mı? (1:06:20) 10. En son: Ne okudun? Ne izledin? Ne dinledin? Ne yazdın? * Hazırlayan: Caner Almaz https://caneralmaz.com/
Nov 3, 2022
1 hr 11 min
18. Hep aynı şekilde mi yazılır: Alışkanlıklar, ritüeller - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 18. bölümünde ünlü yazarların yazma alışkanlıkları ve ritüelleri üzerine konuşuyoruz. Bölüm Akışı: (0:35) Kaynak kitap: Günlük Ritüeller – Büyük Eserlerin Yaratıcıları Nasıl Çalışır? / Mason Curey (2:05) Simone de Beauvoir (3:15) Patricia Highsimth (4:50) Jane Austen (6:25) Gustave Flaubert: “Zaman zaman kollarımın yorgunluktan nasıl olup da vücudumdan ayrılmadığını, beynimin neden eriyip yok olmadığını anlamıyorum. Her türlü harici zevkten arınmış konforsuz bir hayat sürüyorum ve devam etmemi sağlayan tek şey, bir tür kalıcı coşku hali. Bazen bu coşku karşısında gözyaşlarına boğuluyorum ama o asla hafiflemiyor. İşimi çileci bir dervişin sırtını kaşındıran keçe kumaşı sevmesi gibi çılgınca ve sapkınca bir hisle seviyorum. Bazen bomboş hissettiğimde hiçbir sözcük çıkmadığında bütün sayfaları karalamalarla doldurduktan sonra tek bir cümle bile yazmadığımı fark ettiğimde bir umutsuzluk batağına saplanıp kalmış halde kendimden nefret ederek bir kuruntunun peşinde beni nefes nefese bırakan bu çılgın gururdan ötürü kendimi suçlayarak kanepe çöküp sersemlemiş halde öyle yatıyorum. On beş dakika sonra her şey değişiyor. Kalbim sevinçle çarpıyor.” (9:45) Thomas Mann (11:15) Ernest Hemingway (13:30) Scott Fitzgerald: “Uzun bir kitabın mükemmel bir şekilde planlamak ya da gözden geçirme zamanında keskin bir gözlem ve muhakeme yeteneğine sahip olmak için içkinin pek de iyi bir seçenek olmadığına gittikçe daha fazla inanıyorum.” (15:25) Balzac (16:10) Haruki Murakami (17:05) Stephen King (17:50) Peki Caner Almaz? :) * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Oct 20, 2022
19 min
17. Boş Ekran Sendromu ya da düşüncenin suskunluğu: Tıkanma - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 17. bölümünde yazar tıkanmasına dair konuşuyoruz. Bölüm Akışı: (1:45) Adım kadar eminim ama ispat edemem! (3:30) Ferit Edgü'den Tezer Özlü'ye mektup: “Yazmıyorum. Ya da yazamıyorum. Dosyamda birikmiş yazıları, taslakları bile gözdeen geçirip yayımlamak gelmiyor içimden. Tükenmiş kitaplarımı bile yeniden basılı görmek istemiyorum. Senin hastalığın, Amelie’ninki, Demir’in durumu, burada hiçbir şeylerin yürümeyişi vs. vs. Yoo, şikayet mektubu yazmaya oturmadım. Geçenlerde, madem yazmıyorsun, yazamıyorsun, öyleyse oku dedim. İlkin Canetti’nin özyaşamöyküsünün ikinci cildine el attım. Birinci cildinden pek hoşlanmamıştım. Bunu pek sevdim. Sonra Thomas Bernhard’ın Paris’teyken aldığım Beton’unu okumaya başladım. Bir kez daha, yazmamamın, yazamamanın yazılabileceğini gördüm. Bu karanlık kitabı okurken, garip değil mi, içim ışıdı sanki. Ve her şeye karşın yazılabileceğini (bir-iki eş dost için de olsun) düşündüm. Yazı masamın başına oturup bir sayfaya, yaz yaz yaz yaz yaz ma ama ma mamamamamama, yazaaamama diye yazmaya başladım. Her yazıya başlayışta yazmayı yeniden öğrenme zorunda olmak. Ne güç!” s. 99 (6:40) İki araştırma: Edmund Bergler / Jerome Singer ve Michael Barrios “Artan öz eleştiri ve azalmış heyecan ve iş yerindeki gurur dahil olmak üzere depresyon ve anksiyete belirtileri, tıkanan grupta yükselmişti; Tekrarlama, kendinden şüphe duyma, erteleme ve mükemmeliyetçilik gibi obsesif-kompulsif bozukluğun semptomları da ortaya çıktı, çaresizlik ve “yalnızlıktan kaçınma” duyguları da ortaya çıktı - yazmak genellikle yalnız zaman gerektirdiğinden büyük bir sorun. Ancak tüm mutsuz yazarlar eşit yaratılmamıştır. Barrios ve Singer keşfettiklerine göre dört genel tipe ayrıldılar. Bir grupta kaygı ve stres baskındı; Onlara göre yazmanın önündeki en büyük engel, yazma sevincini azaltan derin bir duygusal sıkıntıydı. Başka bir grupta yer alanlarda mutsuzluk, toplumsal ilişkilerde öfke ve kızgınlık yoluyla ortaya çıktı. Üçüncü grup kayıtsız ve ilgisizken, dördüncü grup öfkeli, düşmanca ve hayal kırıklığına uğramış olma eğilimindeydi - duyguları sadece üzgün değil, güçlü bir şekilde olumsuzdu." Kaynak (9:45) Kimler kimler: Joseph Conrad, Gustave Flaubert, Ernest Hemingway, Herman Melville, Tolstoy ve Virginia Woolf (12:50) Oyun oynarak tıkanmamı aşabildim mi? (14:25) Özet * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Oct 6, 2022
15 min
16. İyi de, o karakter öyle konuşmaz ki! - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 16. bölümünde üzerine çalıştığımız metnin içerisine girmeye çalışacağız. Bölüm akışı: (1:45) Yeni romanda son durum, yapılanlar, yapılacaklar (3:15) Yazmayı düşünenlere tavsiyeler (4:30) Roman yazarı mühendis midir? (5:50) İki soru: Kafka’nın uzun öyküsü Dönüşüm’ü bilirsiniz. Okumadıysanız bile muhakkak konusundan ve karakterinden haberdar olmuşsunuzdur diye düşünüyorum. Şöyle başlar Dönüşüm: “Gregor Samsa bir sabah huzursuz düşlerinden uyandığında kendini yatağında kocaman bir böceğe dönüşmüş buldu.” Böyle başlıyor kitap. Peki Franz Kafka, durup dururken karakterini neden bir böceğe dönüştürmüştür? Sizce “Bir yarasa olmak nasıl bir histir?” (6:55) Peki anlatıcımız, bize bu hikâyeyi nasıl anlatacak? (9:10) Sorulara cevap: Bir yarasa olmak nasıl histir? (9:50) İddia: Thomas Nagel: “Bu, hayal edebildiğim kadarıyla (ki çok fazla değil), bir yarasa gibi davranmanın benim için nasıl bir his olacağını anlatır. Fakat mesele bu değildir. Ben bir yarasa için bir yarasa olmanın nasıl bir his olduğunu bilmek istiyorum.” (10:20) Cevap: “Castello, bir yarasanın nasıl hissettiğini hayal etmenin, kısaca iyi bir romancının tanımı olduğunu söyler. Ben bir ceset olduğumu hayal edebilirim, der Castello, öyleyse, neden bir yarasa olduğumu hayal edemeyeyim?”  (11:35) Sorulara cevap: Franz Kafka, durup dururken karakterini neden bir böceğe dönüştürmüştür? (12:35) Bir masa, bir sorun: İyi de, o karakter öyle konuşmaz ki? (13:20) Flaubert'in takıntısı (14:10) Kendi metinlerimde üslup çabaları (15:10) Özet Kaynak kitap: Kurmaca Nasıl İşler? - James Wood * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Sep 22, 2022
17 min
#15 - Konuk: Gökçe Bilgin - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Bu bölümde bir konuğum var. Porselen Bir Mevzu isimli ilk romanıyla 2021 yılı Vedat Türkali İlk Roman Ödülü’nün sahibi Gökçe Bilgin’le bu bölümde sohbet edeceğiz. Gökçe Bilgin kimdir? 1984 yılında Adıyaman’da doğdu. Bianet ve Oggito gibi sitelere kültür, edebiyat ve gezi yazıları yazdı. İstanbul’da yaşıyor. Porselen Bir Mevzu isimli ilk romanı 2021 yılında İletişim Yayınları’ndan çıktı. Bölüm akışı / Sorular: (1:00) 1. Zor bir soruyla başlayalım. Seni hiç tanımayan birisine kendini nasıl tanıtırsın? Kimdir Gökçe Bilgin, ne yapar? (6:00) 2. Nasıl ve neden yazmaya başladın? Bu yolculuğa çıktığın için kendini hiç pişman ya da hayal kırıklığına uğramış hissettin mi? (21:00) 3. Porselen Bir Mevzu’nun yazılma hikâyesini, karakterlerinin doğuşunu bizlere biraz anlatmak ister misin? Bir ilk kitabın yorucu ve stresli yolculuğunda yolun başında olanlara tavsiyelerin neler? (33:50) 4. Vedat Türkali İlk Roman Ödülü’nü aldın, gönülden kutlarım. Bize haberi aldığın o günü anlatmak ister misin? Büyük bir yazarın adıyla isminin yan yana anılması nasıl bir duygu? (38:05) 5. s. 15. Elimde duran kitaba baktım. Bütün yanıtları bulacakmışım gibi heyecanla baktım kitaba. Öyle ya, kitaplar yanıtlar içindir, dedim Okumak, “Kitaplar” yanıtlar için midir? Okuduklarından nelerin yanıtlarını buldun? Bulduğun yanıtlardan ne kadar memnunsun? Yazarak hangi sorulara cevaplar arıyorsun? (42:45) 6. Yeni romanını bitirdiğini duyurdun. Biraz da ondan konuşalım. 05:45 İstanbul. “Evi unutmuş. Sokakları hatırlıyor.” Giriş cümlen. Beğendimi söylemem gerekiyor. Ne zamandır üzerine çalışıyordun? Ne kadar sürede yazmayı tamamladın? Bize bu süreci biraz anlatmanı isterim. (49:00) 7. Sesli kitap dinlemeyi sevdiğini seni takip edenler biliyor. Porselen Bir Mevzu’yu sesli olarak dinledin mi? Neler hissettin? (50:30) 8. Matbu kitap mı, elektronik okuyucu mu, yoksa sesli kitap mı? (56:20) 9. Podcastin bir bölümünde konu edindiğim soruyu sana yönelteyim: Yazarlık öğrenilir mi? Atölyeler hakkındaki düşüncelerin neler? (1:01:55) 10. En son: Ne okudun? Ne izledin? Ne dinledin? Ne yazdın? * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Sep 8, 2022
1 hr 5 min
14. Bize bu hikâyeyi kim anlatıyor? - 2 - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 14. bölümünde okuduğumuz hikâyenin anlatıcısının kim olduğuna dair konuşmaya devam ediyoruz. Bölüm akışı: (0:50) Nerede kalmıştık? (1:35) Yazar metnin neresindedir? Gustave Flaubert: “İşinin başındaki yazar, evrendeki Tanrı gibi olmalıdır; her yerde vardır ama hiçbir yerde görünmez.” (3:20) Yazarın hissettiği baskılar Kurmaca Nasıl İşler? s.34 - “Romancı her zaman için en az üç dil ile çalışmaktadır. Yazarın kendi dili, üslubu, algısal donanımları ve bunun gibi diğer özellikleri vardır; karakterin dili, üslubu, algısal donanımları ve bunun gibi diğer özellikleri vardır ve bir de dünyanın dili diyebileceğimiz şey vardır. Bu dil, gündelik konuşma dili, gazete, ofis, reklam, lok ve kısa mesaj dilidir. Bu anlamda, romancı üçlü bir yazardır ve günümüzde çağdaş yazar özellikle de bu üçlü durumun baskısını üzerinde hisseder.” (6:15) Görünmeyen gerilim: Yazar-karakter gerilimi (7:50) Bir özeleştiri (9:50) Edebiyatın eğiticiliği Kurmaca Nasıl İşler? s.53 - “Edebiyatın hayattan farkı, hayatın sınırsız detaylarla dolu olması ve dikkatimizi nadiren bu detaylara çekmesidir. Oysa edebiyat bize dikkat etmeyi öğretir… Bu eğitim diyalektiktir. Edebiyat, hayatı daha iyi fark etmemizi sağlar; hayata ilişkin bize pratik yaptırır. Bu da bizi edebiyattaki detayları ve aynı zamanda hayatı daha iyi okuyan biri haline getirir. Ve bu böylece sürüp gider. Birçok genç okurun ne kadar dikkatten yoksun olduğunu fark etmeniz için edebiyat eğitimi vermeniz yeterlidir. Yirmi yıl önceki öğrencilik zamanlarımdan kalma, cümlelerinin altı gelişigüzel çizilmiş eski kitaplarımdan bildiğim şey, o zamanlar, bugün bana sıradan gelen detay, imge ve metaforların altını takdir ettiğimi belirtmek için sürekli olarak çizmiş ve diğer yandan bugün bana harikulade gelen şeyleri tamamen es geçmiş olduğum. Biz okurlar gelişiyoruz ve yirmilikler nispeten bakir kalıyor. Edebiyatı nasıl okumaları gerektiğini öğrenecek kadar eser okumuş değiller.” (11:35) Kalıbın dışına çıkmak: Bu karakter bunu yapar mı? (13:00) Özet ve sonuç Kaynak kitap: Kurmaca Nasıl İşler? - James Wood * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Aug 25, 2022
15 min
13. Bize bu hikâyeyi kim anlatıyor? - 1 - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Yazı Hariç podcast serisinin 13. bölümünde okuduğumuz hikâyenin anlatıcısının kim olduğuna dair konuşuyoruz. Konumuzun başlığı: Bize bu hikâyeyi kim anlatıyor? Bir kitabı okurken, dinlediğimiz hikâyeyi, bize karakter mi anlatmaktadır yoksa yazar mı? Bu soru ekseninde düşünüp cevaplar bulmaya çalışacağız. Umarım benimle beraber düşünür ve kendinize cevaplar bulursunuz. Bölüm Akışı (1:05) Okur nazarında anlatıcının rolü: Anlatıcı umrumuzda mıdır? (1:45) Bildiğimiz bir gerçek: Orada bir anlatıcı var! (2:25) Podcast üzerinde nereden nereye geldik: Yazmak için adımlarımız (3:30) Yazmaya hazırız: “Geldin yine birdenbire geldin yine / İçimdeki yazı hayvanı geldin yine”  Bize bu hikâyeyi kim anlatacak? (4:40) Örnek 1: Yeraltından Notlar'ın önsözü ve ilk cümleleri: Önsöz: “Bu notlar da, bunların yazarı da besbelli hayal ürünüdür. Bununla birlikte, toplumumuzun durumunu, yapısını göz önüne alacak olursak, bu notların yazarı gibi kişilerin aramızda bulunmamasının yalnızca mümkün değil, aynı zamanda zorunlu olduğunu kabul ederiz. Benim bütün istediğim, pek yakın bir zaman öncesinin tiplerinden birini herkesin göz önüne daha açık olarak sermektir. Bu tip, henüz tükenmemiş kuşağın bir temsilcisidir. Yeraltı adını verdiğimiz bölümde bu kişi kendisini, düşüncelerini açıklamakta; sanki bununla toplumumuzda niçin bulunduğunu, bulunmasının neden kaçınılmaz olduğunu söylemek istemektedir. İkinci bölüm ise bu kişinin yaşamındaki birkaç olayı anlatan gerçek anılardır.” F. Dostoyevski Yeraltı “Ben hasta bir adamım. Gösterişsiz, içi hınçla dolu bir adamım ben. Sanıyorum, karaciğerimden hastayım. Doğrusunu isterseniz, ne hastalığımdan anladığım var ne de neremin ağrıdığını tam olarak biliyorum. Tıbba, hekimlere saygı duymakla birlikte, şimdiye dek tedavi olmadığım gibi, bundan sonra da böyle bir şey düşünmüyorum. Üstelik boş inançları olan bir insanım, hem de tıbba saygı duyacak kadar. Hayır, hayır, salt hıncımdan dolayı tedavi olmak istemiyorum. Siz bunu anlayamazsınız. Ama ne ziyanı var, ben anlıyorum ya!” (6:15) Ne yapmak, nereye varmak istemektedir Dostoyevski? (7:45) Yeraltından Notlar üzerine bir soru ve deneme: Hikâyenin anlatıcısını değiştirme çabası (9:15) Birinci tekil şahıs anlatıcının Yaşamaklar üzerinden değerlemesi (10:20) Örnek 2: Uyuyan Adam - Georges Perec “Bir gözden başka bir şey değilsin. Kocaman ve sabit bir göz. Her şeyi gören, yığılan vücudunu olduğu kadar seni de, bakan, bakılan seni de gören, sanki yuvasında tamamen ters dönmüş de hiçbir şey demeden seni seyrediyormuş gibi, seni, senin içini, karanlık, boş, su yeşili, korkmuş, güçsüz içini. Sana bakıyor ve seni olduğun yere çiviliyor. Kendini görmeyi hep sürdüreceksin. Hiçbir şey yapamazsın, kendinden kaçamazsın, kendi bakışından kaçamazsın, hiçbir zaman bunu yapamayacaksın: Hiçbir sarsıntının, hiçbir seslenmenin, hiçbir yanığın seni uyandıramayacağı kadar derin uyumayı başarsan bile, bu göz hep olacak, senin gözün, hiç kapanmayacak, hiç uyumayacak olan gözün. Kendini görüyorsun, kendini gören kendini görüyorsun, sana bakan sana bakıyorsun. Uyansan bile, görüntün aynı, değişmez kalacak.” (13:30) Anlatıcıyı belirledikten sonrası: Doğan sorunlar ve çekinceler (15:00) Kaynak kitap: Kurmaca Nasıl İşler? - James Wood * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Aug 4, 2022
16 min
12. Konuk: Osman Palabıyık - Yazı Hariç
Sesli edebiyat tantanası. * Sosyal medya:   Instagram: https://www.instagram.com/yaziharic/   Twitter: https://twitter.com/yaziharic  Mail: [email protected]   * Bu bölümde bir konuğum var. Yayıncılık ve dergicilik sektörünün içinden bir arkadaşım. Hem şair, hem de iyi bir söyleşi ustası. Ot Dergi’ye söyleşiler yapıyor, derginin de ekibinde. Ayrıca yıllardır yayıncılık sektöründe sosyal medya ve dijital pazarlama üzerine çalışıyor. 12. Bölümde konuğum yazar Osman Palabıyık. Osman Palabıyık kimdir? Adana’da doğdu. Kocaeli Üniversitesi Radyo, Televizyon ve Sinema Bölümünden mezun oldu. Karantina Dergi’yi kurdu. Derginin kapanmasının ardından Ayı, İzdiham, Ot Dergi başta olmak üzere birçok dergi, fanzin ve dijital yayında şiir ve söyleşileriyle yer aldı. 2016 yılından bu yana sosyal medya editörlüğü yapıyor. Yakın geçmişte Erteledikçe Büyüyen adında bir şiir kitabı ve Üç Kelimelik Dünya adında bir söyleşi kitabı yayınlandı. Eve dönme ihtimalini seviyor. * Hazırlayan:   Caner Almaz   www.caneralmaz.com
Jul 21, 2022
53 min
Load more