بانگ بلندی عالم را دربر‎گرفته و یک‌بار برای همیشه این حقیقت را در تمام اعصار منعکس می‌کند که هیچ تفاوتی ندارند زن و مرد در آفرینش و همه از جوهر پاک‌اند و شریف‌اند و الهی.در این برنامه به‌ مناسبت روز جهانی زن، مطالبی را مرور می‌کنم که در آن‌ها بینشی لطیف وجود دارد که مشوق پیشرفت زنان است؛ یکی از افرادی که بیش‌از یک قرن پیش به‌عنوان یک ایرانی، منادی حقوق برابر زنان بود عبدالبهاء است. او عالم انسانی را به مرغی تمثیل می‌کرد که برای پرواز به دو بال نیاز دارد که یک بال آن زنان‌اند و بال دیگر، مردان.عبدالبهاء به دوستداران خود می‌گفت که تعلیم برابری زن و مرد را باید از خانه خویش آغاز کنند. اگر زنان و مردان در زندگی زناشویی و خانوادگی، آینه تمام‌نمای این برابری و خدمت به همدیگر نباشند، نمی‌توان انتظار داشت در جامعه بزرگ‌تر این برابری تحقق یابد. زن و مرد باید به جان و دل خدمت یکدیگر کنند و در این قسمت هم مساوات داشته باشند. اندیشه برتری در هیچ‌کدام نباید باشد تا فرزندان‌شان نیز از آغاز، در زندگی خانوادگی‌شان پدر و مادر خود را مظهر برابری و مهربانی و خدمت ببینند، نه آن که به شعار، خواهان و هوادار برابری باشیم ولی خود، خلاف آن رفتار نماییم.

بهانه قسمت 38 #آئین_آینه زمستانی گرم است، که تمام مناسبت‌های فصلی را به‌هم ریخته‌.این برنامه را تقدیم می‌کنم به H2O(آب) که با یک تغییر ساده می‌تواند منجر به تغییرات بزرگی در سطح زمین شود، بیابان‌ها را پرآب کند و دریاها را بخشکاند، بسوزاند در سرما و مغروق کند در خشکی.آیا تغییرات کوچک درون هریک از ما نیز می‌تواند به همین‌ترتیب موجبات تغییرات بزرگ شود؟ هرچه نباشد بیش‌از نصفِ بدن ما نیز از این مایه‌ حیات تشکیل شده‌است، حتما ما نیز از خواص او برخوردار هستیم.گاهی تماشای اطراف‌مان با یک نگاه متفاوتِ ساده‌تر یا طبیعی‌تر می‌تواند حداقل امیدبخش باشد و حداکثر مسبب شروع اقدامات بزرگ و اساسی یا اگر این دو حالت را هم درنظر نگیریم، برای لحظاتی می‌تواند ما را از آشوب این دنیا جدا کند و به یادمان بیاورد که ما نیز از همین اکوسیستم هستیم و جز هماهنگی با آن راه دیگری برای سعادت‌مان وجود ندارد.پنجره اتاق با زحمت از هزار عشوه قطره‌ها و هزارو یک التماسِ ما از آسمان، از آب‌هایی پوشیده می‌شود که در یک‌جای دنیا کم است و در یک‌جای دیگر زیاد؛ هر قطره آب دلش به این خوش است که برایش مرگ و نابودشدنی در کار نیست؛ قطره یک روز بخار است و یک روز اقیانوس، گرفتار چرخه‌ای است که زنده است و زندگی می‌بخشد.

«عشق‌های خنده‌دار»: کتابی که خنده‌دار نیست. بیشتر به یک کمدی‌ تلخ می‌ماند که طعم زننده‌ای را برای خواننده تداعی می‌کند از واقعیتی عریان. میلان کوندرا نویسنده متولد چکسلواکی که تبعه فرانسه بوده، خالق کتاب «بار هستی» و «مهمانی خداحافظی» در این اثر خود نگاهی می‌اندازد به «عشق»، این کلمه محصور مانده در بطن خود؛ کلمه‌ای که اساس عالم و هستی است اما انسان‌ها با تن دادن به دروغ و فریب آن را از میان برمی‌دارند و به‌ جایش بذر سوءتفاهم، جدل و رقابت و حتی نفرت می‌کارند. میلان کوندرا این کتاب را در سال ۱۹۶۹ نوشت اما با گذشت تقریبا نیم قرن انسان‌ها نه تنها تغییر رویه نداده‌اند بلکه روزبه‌روز بیشتر باورشان می‌شود که باید در برابر ارزش‌های ضدارزش انسانی و اجتماعی فرمان‌بردار باشند؛ آئین آینه این کتاب را فراخوانی از سوی نویسنده‌اش می‌داند برای شجاع بودن در برابر رفتارهای همیشگی و کلیشه‌ای. میلان کوندرا در سال گذشته مهمانی خداحافظی خود را گرفت و این دنیا را ترک گفت.

آلبر کامو فیلسوف، نویسنده، روزنامه‌نگار و بازیگر فرانسوی-الجزایری متولد ۱۹۱۳ میلادی بود که برنده جایزه ادبی نوبل شده‌ بود. او در جنگ جهانی اول کودکی بود که پدر کارگر خود را از دست داد و سپس با مادرش در تنهایی و فقر سپری کرد؛ سپس در جوانی توانست وارد دانشگاه شود و استعدادها و قابلیت‌های خود را کشف کند. او فوتبال را دوست داشت، هم‌چنین به تئاتر عشق می‌ورزید اما در سال ۱۹۳۰ به او گفتند که بیماری سل دارد و بنابراین او نیز دروازه‌بانی تیم‌ فوتبال دانشگاه را ترک کرد.نگاه کامو به زندگی تامل‌برانگیز است؛ نگاهی پوچ‌گرایانه که زندگی را خالی از معنی می‌داند اما در عین‌ حال درون‌مایه آثار وی سراسر خبر از تعهد وی می‌دهد نسبت به آزادی، حقیقت، زیبایی و مسئولیت‌های فردی هر انسان در طول عمرش. برای مثال او در کتاب سقوط پرده برمی‌دارد از شرافتی که در بطن‌اش دروغی نهفته‌ است و شخصیت اول داستان را توسط خودش محاکمه می‌کند و یا در کتاب بیگانه معنا را از عدم‌ معنا وام می‌گیرد، بروزاتِ کلیشه‌ای احساسات را کنار می‌گذارد و در عوض قصد می‌کند که زندگی را بااصالت‌تر، همان‌گونه‌ای که هست بپذیرد و زندگی کند و عجب ما را به یاد جنایت‌ و مکافات می‌اندازد که البته کامو از تاثیرپذیرفتگان ادبیات داستایوسکی نیز محسوب است.

«شناور ماندن» فیلمی که نظر مخالف و بدی راجع‌ بهش نمی‌شنوید. فیلمی بسیار دردناک که تماشا کردن‌اش ممکن است کمی طاقت‌فرسا باشد اما در عین‌ حال به دلیل نقاط قوت بسیار و زبان ساده‌ای که دارد، مخاطب را تا لحظه آخر در جایگاه خود نگه‌ می‌دارد و پیامش را نیز منتقل می‌کند. راد راسجن فیلم‌ساز استرالیایی که پیش‌تر با همکاری بهروز بوچانی به ساخت فیلمی بر اساس کتاب رفیقی نه مگر کوهستان: نوشته‌ای از زندان مانوس مشغول بوده است در اولین فیلم بلند خود «شناور ماندن» توجه‌ها را به سمت خود که اشاره به قاچاق انسان و برده‌داری مدرن دارد جلب کرد و جایزه پانوراما از جشنواره بین‌المللی برلین را به خود اختصاص داد. وی هدف خود را ارتقاء آگاهی مردمان قرار داده است؛ او امید دارد که مهاجران غیرقانونی کمبوجیایی را از خطرات پیش‌ روی خود و افتادن در دام صیادان دریایی صنعت ماهی‌گیری تایلند مطلع سازد و مردم سراسر دنیا نیز متوجه باشند که محصولات دریایی خریداری شده خود را به چه بهایی به دست می‌آورند. در این فیلم که برگرفته شده است از واقعیتی که نمی‌توان چشم روی آن بست، جان هزاران کودک، نوجوان و بزرگ‌سال در پایین‌ترین مرتبه خود به نمایش درمی‌آید. مانند شوخی گزنده‌ای می‌ماند که ببینیم نظام‌های سرمایه‌داری چگونه جان انسان‌ها را به بازی می‌گیرند و اسیر می‌کنند تا برای حیوانات خانگی غذا تهیه کنند و در این میان به هر موجود زنده‌ای آسیب می‌رسانند تا از منافع خود نگهداری نمایند؛ این شوخی غیرقابل باور واقعیت امروز دنیای ماست.

قسمت ۳۴: «همیشه تو مقصر نیستی»اگر فکر می‌کنید در تمام روابط‌تان این شمایید که مشکل‌آفرین هستید و در عین‌ حال بسیار رنج می‌برید، در این برنامه معرفیِ کتابِ «شناخت اختلالات شخصیتی قبل و بعد از ازدواج» خاطرنشان می‌سازد که الزاما همیشه مشکل از رفتار و خوی شما نیست؛ بلکه ممکن است انتخاب‌های شما فضای ناسالمی را ایجاد کند که در آن‌، خودِ خود را گم می‌کنید و بازیچه‌ اختلالات شخصیتی فرد دیگری قرار می‌گیرید. بنابراین هم‌چنین نمی‌توان گفت که همیشه یک نفر «مقصر» است. سهم هر فرد در ساختن یک ارتباط سالم، مستمر و پویا از انتخاب او شروع می‌شود؛ برای انتخاب آگاهانه نیز احتیاج به دانش، دقت‌نظر و مطالعه تجربیات دیگران داریم.کتابِ «شناخت اختلالات شخصیتی قبل و بعد از ازدواج» به ما ابزاری می‌دهد تا پیش‌ از انتخاب، نهایت هوشیاری را به‌ دست آوریم؛ مثلا از خود بپرسیم «چرا به این فرد خاص گرایش دارم؟» و دلایل عقلی را نسبت به احساس خود کنکاش کنیم و چنان‌چه در مرحله تحمل مشقات یک رابطه ناسالم هستیم، راه‌حل‌های پیشنهادی به ما می‌دهد تا بتوانیم شرایط را بر خود و هم‌راه خود هموارتر کنیم. اگر بسیار به شخصی علاقه‌مند هستید اما در پاره‌ای از اوقات رفتارهای او احساس ناامنی برای شما ایجاد می‌کند بهتر است زودتر اقدام نمایید و رابطه‌تان را از خطرات احتمالی آینده حفظ کنید. این کتاب نوشته براد جانسون و کلی موری است که در سال ۱۳۹۱ توسط انتشارات ما و شما به چاپ رسیده و هم‌اکنون می‌توانید نسخه الکترونیکی آن را نیز تهیه کنید.

فیلم جنگ جهانی سوم به کارگردانی هومن سیدی اثری است که توانست توجه جشنواره‌های خارجی را به خود جلب کند؛ برنده جایزه بهترین فیلم «افق» و جایزه بهترین بازیگر مرد در جشنواره ونیز، برنده جایزه ویژه هیئت داوران در جشنواره بین‌المللی فیلم توکیو و برنده جایزه بهترین فیلم«لاله طلایی» در جشنواره بین‌المللی فیلم استانبول موفقیتی بود که این کارگردان ۴۳ ساله توانست با ساخت شش‌امین فیلم سینمایی خود به‌دست آورد. فیلم جنگ جهانی سوم روایتی است از سیه‌روزی یک کارگر ساده و کم‌تحصیلات (شکیب) که زندگی و خانواده خود را در زلزله از دست داده است؛ در یکی از روزهای کاری او بخت وی چنان رقم می‌زند که وارد یک لوکیشن فیلم‌برداری شود و به عنوان کارگر مشغول کار شود، اما داستان زندگی شکیب با شباهت‌اش به هیتلر و ایفای نقش او در لوکیشن فیلم‌برداری گره می‌خورد و سرنوشت زندگی‌اش را تغییر می‌دهد و سایه جنایت‌های هیتلر را در افکار او منعکس می‌کند. علاوه بر موفقیت‌های چشم‌گیر این فیلم در جشنواره‌های متعدد و حواشی آن، نقدهای وارد شده بر این فیلم نیز بسیار قابل توجه هستند؛ نقدهایی که نقاط ضعف فیلم‌نامه و کارگردانی را روشن می‌کنند و البته در مقایسه با فیلم‌های دیگر هومن سیدی به آینده حرفه‌‎ای وی چشم‌اندازی امیدوارانه‌ دارند. تماشای این فیلم با نگاه «شناختی» به شخصیت‌پردازی‌ها، در مقایسه با نگاه «هنری و حرفه‌ای» به یک اثر سینمایی می‌تواند برای مخاطب مطلوب‌تر باشد.

پاییز:فصلی که شاعرانش رشته‌کلام را گم می‌کننددر این قسمت راه بریم روی برگ‌های پاییزی، صورت‌مون رو بگیریم رو به آسمان و به باران اجازه بدیم به زبان خودش صورت ما «مخلوقات پیچیده» رو نوازش کنه.نیاز بود که از ابتدا تاکید بسیار بر این موضوع انجام دهم که: به هیچ‌وجه در بین صحبت‌های آنیتا قصد این وجود ندارد که رنج‌های بشر کم شمرده شوند و یا کوچک‌ترین سختی را برای هیچ موجود زنده‌ای حق بدانم.جان مطلبم را این‌طور توضیح دهم: آیا می‌توانیم ادعا کنیم که تمام سختی‌ها و رنج‌های ما صرفا برآمده از موقعیت‌های دشوار و بلایا و ظلم‌ها است؟ یا این‌که می‌توانیم در گوشه صفحه زندگی‌مان این نکته را نیز یادداشت کنیم که «گاهی فکر، حس، رفتار، قضاوت، تصمیم و عمل‌کرد ما از وقایع است که اوضاع را بغرنج می‌کند»؟آیا باید بین آسمان و زمین سقفی عایق‌شده تعبیه کنم یا روزهای بارانی چکمه و چتر بردارم و در ابعاد وسیع‌تر ساختمان‌ساز بااخلاق‌تری باشم تا خسارت‌ها را به حداقل برسانم؟

در این عالم ناشناخته‌ها بسیارند و تفسیرها و تئوری‌ها نیز بی‌شمار.هر چه موضوعات غامض‌تر و اسرارآمیزتر، میل آدمی برای پرسش‌گری و کشف بیشتر.از جمله موضوعاتی که از ازل تا ابد با انسان همراه بوده «خواب و رویا» است. به گذشته که نگاه می‌کنیم می‌بینیم که بشر حتی از «خواب» برای تصمیم‌گیری‌ها و قضاوت‌های خود استفاده می‌کرده است؛ اما توجه به این نکته نیز ضروری می‌نماید: هرآن‌گاه که نگاه ما به مسائل تک‌بعدی شود و نتوانیم خود را با علم روز پیش ببریم دچار خرافات و وهم می‌شویم.از دیرباز فلاسفه اگزیستانسیال دست به موشکافی هستی‌شناسانه انسان زده‌اند و روان‌شناسان نیز شانه‌به‌شانه آن‌ها بال‌های خود را گشوده‌اند تا بتوانند به وسیله نظریه‌ها و بررسی‌ پدیده‌هایی مانند خواب پاسخ جامع‌تری به پرسش‌های بنیادین بشر بدهند تا بتوان این پاسخ‌ها را در جهت سلامت بیشتر فردی و جمعی به کار گرفت.یکی از کتاب‌های بسیار مفید در این زمینه «تفسیر خواب در روان‌درمانی اگزیستانسیال از نظریه تا کاربست» نوشته ایمان صحاف و هم‌کارانش است که در انتشارات جامی به چاپ رسیده است. این کتاب را هم‌چنین به صورت آنلاین می‌توانید در سایت فیدیبو خریداری و مطالعه نمایید.

در این قسمت از #آئین_آینه:با یک نویسنده زن باورمند به دیانت بهایی آشنا خواهیم شد به نام «انیسا دهقانی». او در ایران متولد شده و زندگی کرده است ولی در جوانی پس از آن‌که به دلیل باورش دست‌گیر و زندانی شده، مجبور به ترک وطن می‌شود و از ایران مهاجرت می‌کند. کتاب «قطار چهارشنبه‌ها» را انتخاب کردم، چرا که فکر می‌کنم خود نویسنده نیز در جایی از زندگی شخصی خود توانسته به‌ جای حداقل چند تن از شخصیت‌های این داستان فکر کند، تصمیم بگیرد و زندگی کند. شاید هم همه آن‌ها را تجربه کرده باشد. داستان آشنای عشق به وطن و هم‌وطن‌هایی که گاهی فکر می‌کنیم: بیشترین درجه خشم‌مان را برمی‌انگیزند؛ داستان عشق‌های نافرجامی که مانند سه‌نقطه‌های بی سروته در فرودگاه‌ها و ترمینال‌ها و گاهی گرگ‌ ومیش مرزبانی‌ها رها می‌مانند و دیگر هیچ صاحبی پیدا نمی‌کنند؛ داستان آن لحظه‌ای که شک می‌کنیم به فکرهایمان و گاهی فکرهایی که می‌کنیم به دودلی‌های خود. نام «انیسا دهقانی» را در موبایل خود جست‌وجو کنیم، برای چند لحظه به چهره یک زنِ مهاجرِ عاشقِ وطن خیره شویم و در دل‌هایمان پیمان ببندیم که من‌بعد گاهی در سکوت و بدون قضاوت قطارها را تماشا کنیم و مسافرهایش را دوست بداریم، شاید روزی خود ما یا عزیزان‌مان در آن قطار، یک صندلی رزرو کرده‌باشیم.