Hầu hết giới nghiên cứu quốc tế đều đồng thuận rằng, qua mọi triều đại, với chiều dài hơn 5.000 năm, cùng những thành tựu vĩ đại mà lịch sử để lại, Trung Quốc luôn tự hào và khẳng định mình là trung tâm của nền văn minh nhân loại. Mặc dù vậy, nhưng Trung Quốc cũng phải nếm chịu hơn 100 năm dưới quyền cai trị của các thế lực ngoại bang và phải ký những Hiệp ước bất công với các nước về chủ quyền lãnh thổ. Chính những điều đó đã thôi thúc Trung Quốc vươn lên, phục hồi hình ảnh dân tộc, vươn lên siêu cường, xóa bỏ mặc cảm một thế kỷ bị chủ nghĩa thực dân cai trị và những hiệp ước quốc tế bất công mà họ từng phải ký trong lịch sử.

Trong lịch sử hiện đại, ngay sau khi thành lập nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa (1949), Trung Quốc đã có tưởng “lớn” với mục tiêu “gió Đông thổi bạt gió Tây” để vươn lên trước chủ nghĩa tư bản, đồng thời “cạnh tranh” với Liên Xô (cũ) giành quyền lãnh đạo hệ thống xã hội chủ nghĩa. Là quốc gia rộng lớn và đông dân nhất thế giới, Trung Quốc hội đủ khả năng cạnh tranh vị trí lãnh đạo với siêu cường duy nhất trong thế giới đương đại.

Là một quốc gia rộng lớn (9,597 triệu km2), với dân số đông nhất thế giới (1,4 tỉ), Trung Quốc còn là một cường quốc hạt nhân, là thành viên Thường trực của Hội đồng bảo an Liên Hợp quốc. Với những thành tựu to lớn mà Trung Quốc đạt được sau hơn 4 thập niên đổi mới, để trở thành nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới. Không ai khác, chính Mỹ đã nhận rõ đối thủ cạnh tranh vị thế siêu cường “độc tôn” của mình trong thế kỷ 21 không phải là Nga hay một quốc gia nào khác, mà chỉ là Trung Quốc. Bởi lẽ, Trung Quốc mới là quốc gia hội đủ các yếu tố và tiềm lực để trở thành siêu cường trong trật tự thế giới mới. Sau Đại hội lần thứ XVIII, Tập Cận Bình lên nắm quyền, đã khẳng định được vị thế của Trung Quốc thông qua “Giấc mộng Trung Hoa” với mục tiêu đến giữa thế kỷ 21, Trung Quốc trở thành một nước “giàu có và quyền lực” hàng đầu thế giới. Thực hiện mục tiêu đó, Trung Quốc đã xúc tiến hàng loạt các sáng kiến và bước đi mang tầm chiến lược, như: Sáng kiến “Một vành đai, một con đường”; quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ; lập nhóm nước có nền kinh tế mới nổi; thành lập Ngân hàng Cơ sở hạ tầng châu Á; đề nghị thiết lập quan hệ nước lớn kiểu mới với Hoa Kỳ… Đặc biệt, sau Đại hội lần thứ XIX, tư tưởng Tập Cận Bình chính thức được đưa vào Điều lệ Đảng Cộng sản Trung Quốc sánh ngang với cố Chủ tịch Mao Trạch Đông thì “Giấc mộng Trung Hoa” chính là chiến lược đưa Trung Quốc trở thành siêu cường, cùng với Mỹ và từng bước thay Mỹ “lãnh đạo” thế giới.