ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ ΣΦΑΚΙΩΝ – ΟΚΤΩΒΡΗΣ 1943
Η Μάχη στα Τσιλίβδικα, μια ορεινή τοποθεσία - οροπέδιο μεταξύ των χωριών Καλή
Συκιά Ρεθύμνου και Καλλικράτης Χανίων στις 4 Οκτωβρίου 1943, μεταξύ ομάδας
Γερμανοϊταλών και της ομάδας του Καπετάν Μανόλη Μπαντουβά και ανδρών της
κρητικής αντίστασης των Οργανώσεων Ρεθύμνης και Χανίων, ήταν η αφορμή της
καταστροφής των παραπάνω χωριών, καθώς και της εκτέλεσης μέρους των κατοίκων
τους. Αφού περιπλανήθηκε από τα μέσα Σεπτεμβρίου ως αρχές Οκτωβρίου ο
Καπετάν Μανόλης Μπαντουβά με τους άντρες του, στις 3 Οκτωβρίου 1943
κατέληξαν στο οροπέδιο Τσιλίβδικα. Στην τελευταία επαφή των Βρετανών
αξιωματικών Συνδέσμων με το Συμμαχικό Στρατηγείο, αποφασίστηκε να σταλεί
πλωτό μέσον για τη διαφυγή των ανταρτών από την παραλία του Ροδάκινου. Οι
αντάρτες διανυκτέρευσαν στα Τσιλίβδικα. Η πορεία τους έγινε γνωστή από κάτοικο
του χωριού Σελλιά, προδόθηκε στους κατακτητές και το επόμενο πρωινό, 4
Οκτωβρίου 1943, ομάδα 17 γερμανοϊταλών έφτασε στο οροπέδιο. Οι άντρες του
Καπετάν Μανόλη Μπαντουβά είχαν ενισχυθεί και από αντάρτες των νομών Χανίων
και Ρεθύμνου. Αντάρτες από τον Καλλικράτη, το Ροδάκινο, την Ασή Γωνιά, του
Φωτεινού, το Βιλανδρέδο, τη Σκαλωτή, από το Μουρί Αποκορώνου, από Μαρουλού,
Αρολίθι, Εμπρόσνερο.
Στις 4 Οκτωβρίου 1943, δόθηκε σκληρή μάχη με τους γερμανοϊταλούς. Όλοι οι
εχθροί εξουδετερώθηκαν, εκτός από έναν που κατάφερε να διαφύγει. Ο γερμανός
ενημέρωσε τους ανωτέρους του. Μετά την ενημέρωση και ενώ οι γερμανοί γνώριζαν,
γερμανικός λόχος από 250 στρατιώτες, αξιωματικούς και υπαξιωματικούς, έφτασαν
το πρωινό την 8 ης Οκτωβρίου 1943 στον Καλλικράτη. Το γερμανικό τάγμα
ακολουθούσε ομάδα είκοσι εφτά (27) δοσίλογων του Σούμπερτ. Τα γεγονότα που
ακολούθησαν ήταν τραγικά.
Από τις 8 ως τις 11 Οκτωβρίου 1943, διαπράχθηκε ένα από τα ειδεχθέστερα
εγκλήματα του Γ΄ Ράιχ σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Τακτικός στρατός της ναζιστικής
γερμανίας με δωσίλογους συνεργάτες του, δολοφόνησε άνανδρα με βάση ένα καλά
οργανωμένο σχέδιο 31 άμαχους πολίτες, μεταξύ τους και δέκα γυναίκες. Οι
περισσότερες ήταν ηλικιωμένες. Τη Ζαμπία Παπαδόσηφου Μανουσέλη όταν
αντιστάθηκε βλέποντάς τους να της λεηλατούν το σπίτι. Την Πολάκη Ελένη, την
Πολάκη Αικατερίνη και την Τσιβολεδάκη Ευαγγελία έκαψαν ζωντανές μέσα στα
σπίτια τους. Την Τσιβολεδάκη Αθηνά σκότωσαν στις παρυφές του χωριού. Τη
Γιαννακάκη Αικατερίνη σκότωσαν στο νεκροταφείο του χωριού. Τη Φανιά Βλαχάκη
Κουργελάκη σκότωσαν στην τοποθεσία στου Σαπουνά. Την Ξανθίππη Καντήρου τη
Γανταδάκη Αγγελική και τη Μαρία Χαιρέτη σκότωσαν σε ένα χοιρόκουμο τον οποίο
στη συνέχεια γκρέμισαν.
Παράλληλα ο γερμανικός στρατός κατοχής λεηλάτησε τις κατοικίες, αφαιρώντας
γεωργικά και κτηνοτροφικά προϊόντα, έργα υφαντικής και πολύτιμα αντικείμενα. Στη
συνέχεια πυρπόλησε το σύνολο των κατοικιών, κηρύσσοντας ταυτόχρονα την
περιοχή νεκρή ζώνη. Όλες τις μέρες της καταστροφής, καθυβρίστηκε το θρησκευτικό
συναίσθημα των κατοίκων, αφού άνδρες του τακτικού γερμανικού και
«χριστιανικού» στρατού, άρπαξαν τα ιερά σκεύη και άμφια του ναού της Παναγίας,
βεβήλωσαν και κατέκαψαν τις ιερές εικόνες, συνέλαβαν και βασάνισαν τον ιερέα του
χωριού παπά Σήφη Παπαδόσηφο. Ο Καλλικράτης βυθίστηκε στο πένθος. Η ναζιστική
κτηνωδία σφράγισε ανεξίτηλα τον τόπο και τη ζωή όσων επέζησαν. Κι εδώ ο όρος
αντίποινα συνδέθηκε με τα εγκλήματα της Καλής Συκιάς και του Καλλικράτη. Όμως
οι γερμανοί γνώριζαν για τη μάχη στα Τσιλίβδικα. Γνώριζαν ότι ο άμαχος πληθυσμός
δεν είχε καμιά ανάμειξη. Και προχώρησαν σ’αυτό το ανοσιούργημα.



