Atmanandalahari
Atmanandalahari
atmanandalahari
Tattva Bhoda 7
46 minutes Posted Jun 11, 2026 at 4:53 pm.
0:00
46:37
Download MP3
Show notes
10.
सूक्ष्मशरीरं किम् ?
अपञ्चीकृतपञ्चमहाभूतैः कृतं सत्कर्मजन्यं
सुखदुःखादिभोगसाधनं
पञ्चज्ञानेन्द्रियाणि पञ्चकर्मेन्द्रियाणि पञ्चप्राणादयः
मनश्चैकं बुद्धिश्चैका
एवं सप्तदशाकलाभिः सह यत्तिष्ठति तत्सूक्ष्मशरीरम् ।
sūkṣmaśarīraṃ kim ?
apañcīkṛtapañcamahābhūtaiḥ kṛtaṃ satkarmajanyaṃ
sukhaduḥkhādibhogasādhanaṃ
pañcajñānendriyāṇi pañcakarmendriyāṇi pañcaprāṇādayaḥ
manaścaikaṃ buddhiścaikā
evaṃ saptadaśākalābhiḥ saha yattiṣṭhati tatsūkṣmaśarīram .
Jnana Indriya – The five sense organs of Perception
11.
श्रोत्रं त्वक् चक्षुः रसना घ्राणम् इति पञ्च ज्ञानेन्द्रियाणि ।
श्रोत्रस्य दिग्देवता ।
त्वचो वायुः ।
चक्षुषः सूर्यः ।
रसनाया वरुणः ।
घ्राणस्य अश्विनौ ।
इति ज्ञानेन्द्रियदेवताः ।
श्रोत्रस्य विषयः शब्दग्रहणम् ।
त्वचो विषयः स्पर्शग्रहणम् ।
चक्षुषो विषयः रूपग्रहणम् ।
रसनाया विषयः रसग्रहणम् ।
घ्राणस्य विषयः गन्धग्रहणम् इति ।
śrotraṃ tvak cakṣuḥ rasanā ghrāṇam iti pañca jñānendriyāṇi .
śrotrasya digdevatā .
tvaco vāyuḥ .
cakṣuṣaḥ sūryaḥ .
rasanāyā varuṇaḥ .
ghrāṇasya aśvinau .
iti jñānendriyadevatāḥ .
śrotrasya viṣayaḥ śabdagrahaṇam .
tvaco viṣayaḥ sparśagrahaṇam .
cakṣuṣo viṣayaḥ rūpagrahaṇam .
rasanāyā viṣayaḥ rasagrahaṇam .
ghrāṇasya viṣayaḥ gandhagrahaṇam iti .
Karma Indriya – The five sense organs of Action
12.
वाक्पाणिपादपायूपस्थानीति पञ्चकर्मेन्द्रियाणि ।
वाचो देवता वह्निः ।
हस्तयोरिन्द्रः ।
पादयोर्विष्णुः ।
पायोर्मृत्युः ।
उपस्थस्य प्रजापतिः ।
इति कर्मेन्द्रियदेवताः ।
वाचो विषयः भाषणम् ।
पाण्योर्विषयः वस्तुग्रहणम् ।
पादयोर्विषयः गमनम् ।
पायोर्विषयः मलत्यागः ।
उपस्थस्य विषयः आनन्द इति ।
vākpāṇipādapāyūpasthānīti pañcakarmendriyāṇi .
vāco devatā vahniḥ .
hastayorindraḥ .
pādayorviṣṇuḥ .
pāyormṛtyuḥ .
upasthasya prajāpatiḥ .
iti karmendriyadevatāḥ .
vāco viṣayaḥ bhāṣaṇam .
pāṇyorviṣayaḥ vastugrahaṇam .
pādayorviṣayaḥ gamanam .
pāyorviṣayaḥ malatyāgaḥ .
upasthasya viṣayaḥ ānanda iti .
Kārana Sharira – The Causal Body
13.
कारणशरीरं किम् ?
अनिर्वाच्यानाद्यविद्यारूपं शरीरद्वयस्य कारणमात्रं
सत्स्वरूपाऽज्ञानं निर्विकल्पकरूपं यदस्ति तत्कारणशरीरम् ।
kāraṇaśarīraṃ kim ?
anirvācyānādyavidyārūpaṃ śarīradvayasya kāraṇamātraṃ
satsvarūpā’jñānaṃ nirvikalpakarūpaṃ yadasti tatkāraṇaśarīram .